Redigeren, Talent en terreur

middenin de redactie

red_pen-300x225Degenen van jullie die mijn twitter account volgen, die weten het al: de afgelopen twee weken ben ik mijn manuscript voor Talent en Kristal aan  het redigeren geweest, gebaseerd op de reacties van mijn alpha proeflezers. Er kwam best het een en ander uit wat ik kon aanscherpen en straktrekken, dus daar ben ik druk mee in de weer. Ik ben inmiddels net over de helft. Daarna ga ik de boel uitprinten en nog verder krassen op de kleine dingetjes, en dán is het tijd voor de beta proeflezers. Hopelijk daarna is het klaar voor de redactie met Zilverbron, maar tegen die tijd leven we al in april denk ik.

Ik heb een vreemde relatie met redigeren. Aan de ene kant lijkt het echt monnikenwerk en zie ik door de bomen het bos niet meer en ARGHHH de deadline komt eraan en hoe vond ik die zin ooit een goed idee, en dat plotidee was ruk… maar aan de andere kant geniet ik wel van hoe ik mijn verhaal beter zie worden. Het zijn soms maar superkleine nuances, een paar woorden in een dialoog net iets anders gezegd, een beschrijving gewoon dat stukje anders gedaan, en opeens is er een betere sfeer, een coherentere chronologie, en een véél intensere karakterontwikkeling.

Met ieder woord wordt je verhaal mooier, en dat is prachtig.

Betekent trouwens niet dat ik soms hoofdschuddend naar  mijn teksten zit te kijken en me afvraag hoe deze drek ooit uit mijn toetsenbord heeft kunnen komen, hoor.

Het is een ervaring, redigeren. Haat en liefde… maar het gaat het uiteindelijk zo waard zijn. 🙂

Advertenties
Bloed en Scherven, Redigeren

…en nu is hij helemaal klaar!

Na een allerlaatste check of alle punten, komma’s en alinea’s wel goed stonden, is “Bloed en Scherven” nu echt naar de drukker. Whoooo!

Het is toch wel een bijzonder moment, hoor. Over drie weken heb ik mijn tweede kindje in mijn handen. Dit was een zwaardere bevalling, met een aantal heftige momenten, en flink wat karakterontwikkeling en leercurves voor zowel mijn personages als mijzelf, dus ik hoop vanuit de grond van mijn hart dat mensen van Bloed gaan genieten.

Dus om het te vieren, een pretty liedje van de Lentagon soundtrack:

…and now we wait… :’)

Bloed en Scherven, Redigeren

de afronding van het redactieproces

Bloed_kaft2Iedereen is bekend met het gevoel van keihard werken om een deadline te halen. Die druk en stress die je hele leven beheerst, dat gevoel van iets moeten, anders red je het niet… dat is een tijdlang allesoverheersend. Iedere keer dat ik in bad zat, of vroeg naar bed ging, of FF13-2 opstartte, voelde ik me schuldig, want ik had eigenlijk moeten redigeren. De afgelopen twee maanden zijn best heftig geweest wat dat betreft.

Maar dat hoeft nu niet meer! Ik kreeg vanmiddag het verlossende mailtje van mijn redactrice/collega Cocky, die vertelde dat ‘Bloed en Scherven’ weggestuurd was voor de zetproef. We zijn klaar! Eindelijk! Straks nog één laatste keer de zetproef doorlezen, de bewoording voor de achterflap bedenken, en dan is hij klaar voor de druk. Het is een lange bevalling geweest, maar het is het zo waard!

En dan nu… is het tijd voor leven ná het schrijven van een boek. Ik denk dat ik een kort verhaal over Timor ga schrijven. En Final Fantasy 13-2. Gewoon, omdat het kan. 😀

Bloed en Scherven, Redigeren

redactie, redactie, redactie

Bloed en SchervenMocht je denken, goh, wat is het stil bij Kelly…. dat klopt. Ik zit middenin het redactieproces van “Bloed en Scherven” en dat slokt zo’n beetje al mijn vrije tijd op.

Komma’s, punten, grammatica, kleine inconsistenties… het moet allemaal gepolijst worden. Het is zowel frustrerend (hartENlust, serieus? je hebt toch maar één hart?!) als beschamend (wauw, ik heb gisteren toch een trainwreck van een alinea aangepast…), als heel erg opluchtend… want je maakt je verhaal toch beter. Alsof je je huis opgeruimd hebt, en alles ziet er opeens netter uit, zoals het bedoeld is. Opeens neemt je verhaal die final form aan die je altijd al had willen zien, en dat is superfijn.

Over een maand of twee/drie heb ik “Bloed en Scherven” gewoon in mijn handen en kunnen jullie hem lezen. Spannend!!

Bloed en Scherven, Redigeren, Uncategorized

een liefdesverklaring aan mijn proeflezers

Het blijft vreemd voelen, dat moment dat je je laatste grote redactiecyclus doorgewerkt hebt en denkt: ‘volgens mij is hij af’. En met ‘af’ bedoel ik dat we officieel de alpha fase van het project uit zijn, en de bèta fase begonnen zijn. Wauw!

Ik heb de afgelopen twee jaar af en aan “Bloed en Scherven” herschreven, nieuwe plotdraden ingebouwd, uitgewijd, en aangepast. De versie die ik nu op mijn dropbox heb staan lijkt in niets op de allereerste versie die ik schreef in 2008 (die trouwens niemand ooit te zien zal krijgen want UGH die is slecht), maar zelfs als je kijkt naar de versies uit 2012 en 2013 dan zijn er een aantal dingen flink anders geworden.

Ik heb waanzinnig veel aan mijn proeflezers gehad. Ze hebben de moeite genomen om door de oudere versies heen te werken – die met het tragere midden, die met een andere climax, die zonder het explosieve begin – en hebben me allemaal advies geboden, iedere proeflezer op zijn of haar eigen manier. Het was allemaal zo verdomde nuttig. Al was het maar de vraag om nuancering, of meer beschrijving, het aanwijzen van logistieke inconsistenties, of het valideren van mijn gebroken hart tijdens het schrijven want zij voelden het ook.

Het allerbelangrijkste, echter, waren de suggesties van Brenda, Tijs en mijn man Oliver. Alledrie hebben ze me gepusht om de duisternis in te gaan en plotdraden na te jagen die personages tot het uiterste lieten gaan – en verder… tot het breekpunt. Ik kan je nu niet te veel vertellen over waar ze mee geholpen hebben, want dan zou ik het spoilen, maar het boek gaat aan hen opgedragen worden. Jullie hebben het verdiend, jongens ❤

Nu ga ik het bestand even laten rusten, en daarna gaat hij naar Zilverbron voor de metaredactie.
En dan wordt het spannend…

Ik ben wel benieuwd trouwens: werken jullie met proeflezers? Hoe veel nemen jullie van ze aan? Werken jullie met alpha en bèta versies van het verhaal?

Bloed en Scherven, Redigeren

altijd een gaaf moment…

1662211_10152582485710211_795705930755279086_nIk heb er net een streep onder gezet, onder mijn eigen woordredactie. Zoals jullie in mijn vorige stukje over redigeren al hebben kunnen lezen, is de laatste stap in mijn persoonlijke redactieproces het uitprinten van mijn manuscript en er met de pen doorheen gaan. Op de een of andere manier is dat toch anders dan van een scherm aflezen; als ik van medium wissel, zie ik opeens de fouten beter.

Nou, voor degenen die van statistieken houden: mijn manuscript telt op het moment 163 pagina’s en 73825 woorden. Er zijn in totaal drie pagina’s waar een krul op staat, en geen enkele streep, kras of pijl-en-cirkel. Een van die drie heilige pagina’s is de laatste pagina van het verhaal (saillant detail: dat was bij ‘Stof en Schitteringen’ ook het geval).

Nu wordt het tijd om al die strepen en krassen door te gaan voeren in MS Word, en dan mijn formatting op orde te gaan krijgen. Ik heb met Zilverbron een deadline voor september afgesproken om ‘Bloed en Scherven’ klaar voor (meta) redactie te krijgen, en zoals het er naar uit ziet, lig ik goed op schema! Vooral omdat ik vanaf de 20e ook nog eens een week vrij heb, voordat ik naar Engeland vertrek voor drie dagen rock festival genot op ArcTangent.

Het voelt een beetje als een mijlpaal. 🙂

(zo, dan kan ik nu Grandia 2 weer een paar dagen verder spelen…)

Bloed en Scherven, Redigeren

een kijkje in het edit proces

Een van de meestgestelde vragen die ik krijg over mijn schrijven, naast ‘waar haal je je inspiratie vandaan?’ is: ‘hoe lang kost het je nu om een boek te schrijven?’. Het antwoord is een beetje tweeledig, want het opschrijven van de eerste versie kost me meestal maar een week of twee, hooguit een maand.

Het is het redigeren wat erna komt, wat het meeste tijd kost. Het herschrijven. Het schrappen. Het invoegen van nieuwe plotdraden. Het nadenken over wie, wat, waarom en waar. Je plotseling realiseren dat wat de gebeurtenis die je bedacht had, helemaal niet realistisch is. Opeens een ontzettend gave plottwist bedenken. Daarna prompt alles moeten retconnen om het er goed in te werken. Dat is hetgene wat het meeste tijd kost.

Dáárna komt het daadwerkelijke woord editen pas. De grammatica is bij mij pas een van de laatste dingen die ik doe. Zinsbouw is niet zo heel belangrijk, als het verhaal eerst maar staat. Als ik brute fouten vind, dan zal ik ze in die eerste stadia heus wel verbeteren hoor, maar het heeft geen prioriteit.

Tot nu dus. Ik ben op het moment per 30 pagina’s Bloed en Scherven aan het uitprinten en aan het krassen en strepen op de pagina’s. Hoo boy, mijn zinsbouw is bij tijd en wijle zó Engels. Ugh. En soms zijn er fouten waarvan ik denk: “ECHT?!” Sommige pagina’s zijn erger dan anderen, maar doorgaans zien ze er allemaal een beetje uit als de foto hiernaast. Ik ben inmiddels op pagina 100 en ik ben pas 1 pagina tegengekomen waarop ik niet heb kunnen krassen (heb er in plaats daarvan een triomfantelijke krul op gezet). Maar goed, het is op naar de volgende 60 pagina’s in de aankomende paar dagen.

(En dan misschien nog even naar de relatie naar Romain kijken, want die is ietwat shakey geworden met de nieuwe plotdraad erin)

Hoe pakken jullie je edit proces aan? Doen jullie het anders? Hebben jullie nog tips?

Redigeren, Stof en Schitteringen, Zilverbron

stoeien met de zetproef

Ik heb zojuist de zetproef check van Stof en Schitteringen de deur uit gedaan. Ik ben er helemaal stuiterig van! Grappig toch, hoe zo’n kleine actie als op de ‘verzend’ knop drukken zoveel lading kan hebben.

Mijn man Oliver en mijn vriendin Brenda hebben me de afgelopen dagen keihard geholpen om nog dingen te vinden die ik (en het woordredactie team van Zilverbron) misschien nog gemist zouden kunnen hebben. Ik hoop dat we alle laatste kleine foutjes gevonden hebben! Het is bizar om zo’n zetproef kritisch door te lezen. Op een gegeven moment begin je overal aan te twijfelen; hoe zit het met het afbreekstreepje in ‘realiteit’ – is dat zo wel goed? Is ‘besefte’ wel de juiste verleden tijd van beseffen? Het ziet er zo raar uit – etcetera. We hebben ons er doorheen geworsteld. Als we het echt niet meer wisten en de woordenboeken geen uitkomst meer konden bieden, hebben we het woord gewoon op de lijst gezet voor Zilverbron; zij zijn beter op de hoogte van grammatica dan ik.

Pffff, spannend hoor! Nu kan ik er écht niets meer aan doen, nu is het écht uit mijn handen.

“Stof en Schitteringen” gaat naar de drukkerij. Wauw!

 

 

Redigeren, Stof en Schitteringen

nu kan het grote aftellen beginnen…

Ze zijn klaar! Mijn revisies zijn klaar! Hoera! Ik heb net mijn mailtje uitgestuurd naar Zilverbron en ik ben trots en blij.

Er is uiteindelijk best een hoop overbodige herhaling uit geschrapt, maar een stuk minder dan dat ik bang voor was. Het verhaal is er wat actiever door geworden, wat directer. Een paar beschrijvingen erbij, wat reflecties eruit… maar de kracht van het verhaal is absoluut niet teniet gedaan en daar ben ik heel erg blij mee. De daadwerkelijke print gaat nu dichterbij komen en ik vind het zo spannend. Is het al april? 😀

voor degenen die van wordcount statistieken houden, meer informatie onder de ‘lees verder’…

Doorgaan met lezen “nu kan het grote aftellen beginnen…”

Redigeren, Schrijven, Stof en Schitteringen

over personages en koppigheid

Disclaimer: ik ben me bewust van het feit dat het volgende ietwat raar klinkt voor niet-schrijvende mensen. Maar schrijvers zullen dit ongetwijfeld herkennen. Het zit namelijk zo: er zijn twee soorten schrijvers, voor zover ik kan zien: de schrijvers die vanuit het plot een verhaal bouwen, en schrijvers die vanuit de personages een verhaal bouwen. Ik zit vrij ferm in het tweede kamp. Ik bedenk concepten voor verhalen en bedenk dan personages die het plot verder drijven. Het kan ook andersom, maar die manier werkt voor mij minder. Ik kan waanzinnig genieten van de psychologie die komt kijken bij het leren kennen en verder uitwerken van je personage. Het geeft een kick om ze zo uitgewerkt te krijgen dat je letterlijk je ogen kan sluiten, ze saampjes in een bar kan neerzetten, en ze een willekeurige conversatie kan laten voeren – waarbij jij als schrijver zowat alleen nog maar notulist bent.
Het nadeel is echter dat ze na zoveel werk vrij stevig in hun schoenen staan. Je personages hebben een eigen willetje. Vooral als je ze van haver tot gort kent en ze al zo’n acht jaar ‘in je hoofd leven’. Dat is fantastisch natuurlijk. Behalve als ze niet mee willen werken… want dat is de keerzijde van de medaille.

Van alle personages die ik ooit geschreven heb, is Joy Harting misschien de meest pacifistische en vriendelijke. Ze gaat van nature aanvaringen uit de weg en probeert (als het even kan) altijd compromissen te sluiten. Iets wat ook wel moet, als je een auto deelt met opgewonden standjes als Valeria en Seamon. Je zou dus zeggen, dat met Joy als eerste persoon verhalenverteller, dat je haar gemakkelijk aan het praten hebt. Dat ze met je mee zou werken, als je besluit dat er een plotverandering is. “Oh, schrijver, je wil dit? Nou, let me tell you…”

Mja, niet dus. Wat blijkt is dat Joy zich heel veel laat aanleunen, maar als ze ergens geen zin in heeft, dan is ze net een oester. Ze klapt dicht en zet haar hakken in het zand; en als schrijver kan je alleen maar soebatten om haar zover te krijgen dat ze doet wat jij wil. Het is letterlijk alsof je op een paard zit dat besluit geen stap meer te verzetten… zo frustrerend. Mijn redacteur vond dat ik een scène uitgebreider moest beschrijven die voor Joy ietwat traumatiserend was. Ze was onder de invloed en doodsbang tijdens die gebeurtenissen, dus ze was er in haar vertelling wat vager over voor de lezer – iets wat mij eigenlijk niet zo heel erg opviel. Totdat ik nu dus meer moest beschrijven in het kader van show, don’t tell. Pfff… dat was het equivalent van kiezen trekken. Dat kostte even moeite!

En dit, dames en heren, is waarom schrijvers drinken.
Maargoed, ik ga weer terug naar mijn revisies. Fijne avond allemaal!